header-ps1

ΓΡΑΜΜΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ 2810390708

Η επίδραση της κοινωνικο- οικονομικής κρίσης στην ψυχική υγεία είναι αξιοσημείωτη. Η εργασιακή ανασφάλεια, η ανεργία,  η υπερχρέωση και η στεγαστική αβεβαιότητα αποτελούν ενδεικτικές καταστάσεις της σημερινής ελληνικής πραγματικότητας, που συντελούν στην ενίσχυση ενός γενικευμένου αισθήματος  ανασφάλειας, αβοηθησίας και αβεβαιότητας. Εν μέσω τέτοιων περιόδων έχει παρατηρηθεί το εξής «παράδοξο»: Ενώ οι απαιτήσεις σε υπηρεσίες ψυχικής υγείας αυξάνονται, εξαιτίας των περικοπών στις κοινωνικές δαπάνες, η παροχή τους μειώνεται. Σε παγκόσμιο επίπεδο, οι τηλεφωνικές υπηρεσίες ψυχικής υγείας συχνά καλούνται να καλύψουν αυτό το κενό, η απήχηση των οποίων είναι ευρεία κυρίως λόγω του χαμηλού τους κόστους, της εύκολης πρόσβασης καθώς και της διασφάλισης της ανωνυμίας. Η τηλεφωνική συνομιλία λοιπόν, λειτουργεί αφενός ως μέσο αποφόρτισης εντάσεων και αφετέρου ως κανάλι διοχέτευσης επιστημονικά έγκυρων πληροφοριών σχετικά με ζητήματα που άπτονται της ψυχικής υγείας με σκοπό την αποτελεσματική αντιμετώπιση της ψυχοπαθολογίας που πιθανόν να αναδύεται.
 
Λαμβάνοντας υπόψιν τα προαναφερθέντα και διαπιστώνοντας την έλλειψη τέτοιου είδους υπηρεσιών στην τοπική κοινωνίας της Κρήτης, η Ο.Ε.Β.Ε.Ν.Η προέβη το 2012 στην σύσταση της Γραμμής Ψυχολογικής Υποστήριξης (2810-390708). Παρά το γεγονός πως ο αρχικός σχεδιασμός της Γραμμής αφορούσε στα μέλη της ομοσπονδίας και στις οικογένειες αυτών, στα χρόνια λειτουργίας της υπηρεσίας, αναδείχθηκε η ανάγκη εξυπηρέτησης αιτούντων υποστήριξης τόσο από της ευρύτερη κοινωνίας της Κρήτης, όσο και από τον υπόλοιπο ελλαδικό χώρο.
 
Η Γραμμή Ψυχολογικής Υποστήριξης λειτουργεί από Δευτέρα έως Παρασκευή, 10:00 – 14:00, με αστική χρέωση από σταθερά και κινητά. Στελεχώνεται από ψυχολόγο και διασφαλίζεται το απόρρητο των συνομιλιών. 
 
Η Γραμμή Ψυχολογικής Υποστήριξης παρέχει: 
  • Ψυχολογική και συναισθηματική στήριξη 
  • Συμβουλευτική
  • Επιστημονικά τεκμηριωμένη πληροφόρηση γύρω από ζητήματα που αφορούν στην ψυχική υγεία και ασθένεια
  • Ενημέρωση και πιθανή παραπομπή σε Δημόσιες Υπηρεσίες Ψυχικής Υγείας για περαιτέρω βοήθεια
Αρχές λειτουργίας της Γραμμής
  • Οι συνομιλίες δεν καταγράφονται και είναι εμπιστευτικές.
  • Δεν ζητείται κανένα άλλο προσωπικό στοιχείο πέρα από εκείνα που είναι απαραίτητα τόσο για την παροχή της κατάλληλης υποστήριξης, όσο και την διεξαγωγής συμπερασμάτων με σκοπό την βελτίωση των υπηρεσιών της Γραμμής
  • Ο χειρισμός των θεμάτων διέπεται πάντα από σεβασμό στην προσωπικότητα, την διαφορετικότητα και στα δικαιώματα του ανθρώπου που καλεί. 
Σε ποιους απευθύνεται;
 
Η Γραμμή Ψυχολογικής Υποστήριξης απευθύνεται σε οποιονδήποτε νιώθει την ανάγκη να μιλήσει και να ζητήσει υποστήριξη για ζητήματα ψυχικής υγείας που απασχολούν τον ίδιο ή πρόσωπα του περιβάλλοντός του. 

Νευρική ανορεξία

Νευρική ανορεξία (Anorexia nervosa) χαρακτηρίζεται η ψυχογενής διατροφική διαταραχή, όπου το άτομο που πάσχει απο αυτήν αρνείται να διατηρήσει ένα υγιή φυσιολογικό βάρος( ανάλογο του ύψους του και της ηλικίας του) και καταβάλλεται απο έντονο φόβο για την απόκτηση βάρους. Στη φάση αυτή το άτομο περνάει το σύνδρομο ΄΄αυτοεπιβαλλόμενης ασιτίας΄΄. Αυτό επεξηγείται αφενός, ότι το άτομο παρουσιάζει μια διαστρεβλωµένη εικόνα για τον εαυτό του, ( για το πως θα πρέπει να είναι το ανθρώπινο σώμα) και αφ' ετέρου κυριαρχείται απο έντονη ανησυχία ότι με την πρόληψη τροφής θα παχύνει. Με λίγα λόγια, τα άτομα που πάσχουν από διατροφική διαταραχή, όπως την νευρική ανορεξία, σε μεγάλο βαθμό αξιολογούν την προσωπική τους αξία, με κριτήριο το σχήμα του σώματος τους και το σωματικό τους βάρος.
Παρατηρείται μία κλίμακωση και ένας φαύλος κύκλος στα συναισθήματα των ατόμων που πάσχουν απο νευρική ανορεξία καθώς και στον τρόπο που διαχειρίζονται την αντιμέτωπιση διατροφής στην καθημερινότητά τους. Αρχικά, η διάθεση του κάθε ατόμου χαλάει και το μόνο που σκέφτεται είναι να χάσει κιλά. Έπειτα, ο τόσο έντονος περιορισμός της τροφής οδηγεί σε κακή διατροφή και μη υγιή απώλεια βάρους. Στην συνέχεια, όσο η κακή διατροφή συνεχίζεται, τόσο οι χημικές συνθέσεις του εγκεφάλου, αλλά και ο μεταβολισμός, αλλάζουν. Αυτό σημαίνει, ότι η όρεξη περιορίζεται, ενώ η ικανότητα του ασθενούς να σκεφτεί καθαρά και να κάνει σωστές επιλογές αμβλύνεται. Γενικότερα το άτομο που αντιμετωπίζει νευρική ανορεξία φτιάχνει τους δικούς του κανόνες δατροφής, όπως αυτό επιθυμεί. Αναπτύσσει φοβία με το φαγητό,χάνει την ικανότητα να αντιλαμβάνεται το αίσθημα της πείνας ή εκπαιδεύεται να το αγνοεί.

Επιδημιολογία της νευρικής ανορεξίας

  • Έχει τα υψηλότερα ποσοστά θνησιμότητας (6%-20%) των ψυχικών νόσων που οφείλεται κυρίως στην ασιτία και στις ηλεκτρολυτικές διαταραχές που μπορούν να προκαλέσουν καρδιακή αρρυθμία.
  • Εκδηλώνεται συνήθως, στην εφηβεία με μια δίαιτα που βγαίνει εκτός ελέγχου.Είναι το τρίτο συχνότερο χρόνιο νόσημα της εφηβικής ηλικίας στις γυναίκες και η συχνότητά της υπολογίζεται στο 0,5-3% όλων των εφήβων
  • Η νευρική ανορεξία επηρεάζει τις γυναίκες 10 φορές περισσότερο από τους άνδρες
  • Στους άνδρες εμφανίζεται συνήθως στην ηλικία των 16 ετών.
  • 1 στους 5 πεθαίνει σε πολύ νεαρή ηλικία απο αυτοκτονία ή ασιτία

Συμπτώματα νευρικής ανορεξίας

Η νευρική ανορεξία μπορεί να εκδηλωθεί με διαφορετικό τρόπο σε κάθε άτομο και τα συμπτώματα αναλόγως την περίπτωση διαφέρουν. Αυτό εξαρτάται απο την σοβαρότητα του προβλήματος του κάθε ατόμου και τα σημάδια κάποιες φορές μπορέι να είναι ορατά κάποιες φορές όχι τόσο εμφανές. Τα συμπτώματα αποτελούνται κυρίως από διάφορες παθολογικές καταστάσεις. Κάποια από αυτά μπορεί να είναι:

  1. Γρήγορη και δραµατική απώλεια βάρους
  2. Τριχόπτωση
  3. Αϋπνίες
  4. Ατροφία νυχιών
  5. Ατροφία των δοντιών
  6. Υπόταση
  7. Σοβαρές μεταβολικές διαταραχές
  8. Τελετουργική στάση προς το φαγητό (π.χ. κόψιμο του φαγητού σε πολύ μικρά κομμάτια ή μάσιμα τις μπουκιές με έναν συγκεκριμένο ρυθμό).
  9. Πρησµένες αρθρώσεις
  10. Κοιλιακό φούσκωµα
  11. ∆υσκοιλιότητα
  12. ∆ιάρροια
  13. Μεταβολές στους παλμούς της καρδιάς
  14. Έντονη ανησυχία και άγχος μην απόκτησουν παραπάνω κιλά.
  15. Επίμονη ενασχόληση με κάποιο άθλημα
  16. Αλλαγές στην θερμοκρασία του σώματος/ αισθάνονται περισσότερο την αίσθηση κρύου.
  17. Θεωρούν τον εαυτό τους υπέρβαρο, και συνεχίζουν να κάνουν δίαιτα
  18. Υπερβολικά προσεκτικοί και επιλεκτικοί με την ποιότητα του φαγητού. (Αποφέυγουν να καταλώνουν τροφές που έχουν πολλά λιπαρά, ή μπορεί να κόψουν και το γάλα και τα κρέατα, επειδή θεωρούν ότι έχουν πολλές θερμίδες).
  19. Πρόκληση εμετού, χρήση καθαρτικών και διουρητικών φαρμάκων για να αποβάλλουν τα γεύματα που έφαγαν
  20. Τάση για λυποθυμίες/έντονες ζαλάδες
  21. Πρηξίματα στο στομάχι και στο πρόσωπο
  22. Μυική ατονία και κόπωση, πόνο στις αρθρώσεις
  23. Μειωμένη σεξουαλική διάθεση
  24. Διαταραχές προσωπικότητας-Κοινωνική απομόνωση: αποφεύγουν τους φίλους και την οικογένεια τους, αποτραβιούνται κοινωνικά και γίνονται μυστικοπαθείς.
  25. Διαταραχές των συναισθημάτων, συχνές μεταπτώσεις στην διάθεση του ατόμου (αίσθημα ευχαρίστησης ή απελπισίας)
  26. Άρνηση της ύπαρξης του προβλήματος
  27. Κατάθλιψη
  28. Για τις γυναίκες διακοπές στον εμμηνορρυσιακό κύκλο ή αμηνόρροια.
  29. Αναιμία
  30. Καρδιαγγειακά προβλήματα
  31. Πνευμονολογικά προβλήματα
  32. Μείωση τεστοστερόνης στους άνδρες
  33. Γαστρικά και νεφρικά προβλήματα
  34. Θάνατος

Εκτός απο τα παθολογικά συμπτώματα της νευρικής ανορεξίας που αναφέρθηκαν παραπάνω, μπορεί να εκδηλωθεί και με δερματολογικά συμπτώματα (Δερματίτιδα,ξηρότητα στο δέρμα και δυσχρωμίες,ακμή,κνησμός σε κάποια σημεία του σώματος, ερυθρότητα του δέρματος, φλεγμονή ιδιαίτερα στα δάχτυλα των χεριών και των ποδιών, χιονίστρες κ.α)

Αιτιολογία νευρικής ανορεξίας

Αν και οι παράγοντες που προκαλούν την ψυχογενή ανορεξία δεν έχουν διευκρινιστεί πλήρως, συνήθως τα αίτια της αποδίδονται στον συνδυασμό διάφορων ψυχολογικών, κοινωνικών και βιολογικών παραμέτρων.

  • Έλλειψη αυτοεκτίμησης/ Χαμηλή αυτοπεποίθηση

Αυτό συνήθως πηγάζει από την προβολή προτύπων από τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης. Η αρνητική εικόνα που έχει ένα άτομο για τον εαυτό του με φυσιολογικά επίπεδα βάρους και ο τρόπος που την παρουσιάζει, ευνοεί την εμφάνιση νευρικής ανορεξίας, κυρίως στα νεαρά κορίτσια. Στην εφηβεία τα κορίτσια μιμούνται μοντέλα από την τηλεόραση και άλλους τύπους γυναικών με αρκετά αδύνατα σώματα, που τα ακολουθούν σαν πρότυπο στην πορεία της ζωής τους.

  • Δυσάρεστα γεγονότα

Η απώλεια κάποιου αγαπημένου προσώπου (θάνατος, χωρισμός, διαζύγιο), κάποια σοβαρή ασθένεια που μας έχει επηρεάσει ή ακόμη και η οικονομική κρίση μπορεί γίνουν «σύμμαχοι» της νευρικής ανορεξίας.

  • Γενετικοί παράγοντες και κληρονομικότητα

Οικογενειακό ιστορικό: άτομα από τον στενό οικογενειακό κύκλο, συγγενείς που είχαν αντιμετωπίσει παλιότερα παχυσαρκία, κατάθλιψη, άγχος είναι πιο επιρρεπή στη νόσο.

Διάγνωση - Εξετάσεις

Τα πρώτα βήματα για την αντιμετώπιση της νευρικής ανορεξίας είναι κατ΄ αρχάς η αποδοχή του προβλήματος από την πλευρά του ασθενούς και η έγκαιρη επιστημονική διάγνωση.
Στην υποψία της ανορεξίας, η διάγνωση μπορεί να γίνει με διάφορες εξετάσεις όπως:

  • Φυσική εξέταση: Μέτρηση ύψους-βάρους, έλεγχος ζωτικών σημείων, εξέταση δέρματος, ακρόαση καρδιάς και πνεύμονα και εξέταση της κοιλιάς.
  • Εργαστηριακά ευρήματα: Μέτρηση αίματος και ούρων
  • Άλλες εξετάσεις: Όπως ακτινοδιαγνωστικά ευρήματα
  • Ψυχολογική αξιολόγηση: Από γιατρό ή επαγγελματία υγείας όπου μπορεί να εκτιμήσει σκέψεις, συναισθήματα και διατροφικές συνήθειες.

Θεραπεία και αντιμετώπιση

Η πρόληψη και η θεραπεία της νευρικής ανορεξίας αποτελούν τα δύο απαραίτητα συστατικά για την αντιμετώπιση της νόσου. Για να ξεπεράσει κάποιο άτομο την νευρική ανορεξία σε προληπτικό επίπεδο σημαίνει τη συστηματική προσπάθεια αλλαγής των συνθηκών εκείνων που προκαλούν ή διαιωνίζουν την ασθένεια. Για να συμβεί κάτι τέτοιο, κρίνεται απαραίτητη η ενημέρωση και η πληροφόρηση όλων, σχετικά με τα σημάδια αυτής της διατροφικής διαταραχής. Σημαντικό είναι να αναγνωρίσουμε ότι όσο νωρίτερα αναγνωρίσουμε το πρόβλημα τόσο πιο αποτελεσματική θα είναι η θεραπεία.
Η θεραπεία της νευρικής ανορεξίας έχει ως στόχο και προσπαθεί να αντιμετωπίσει τρεις βασικούς τοµείς:

  1. να αποκαταστήσει το φυσιολογικό βάρος του ατόµου.
  2. να αντιμετωπίσει τις ψυχολογικές διαταραχές που σχετίζονται µε την ασθένεια.
  3. να μειώσει ή να εξαφανίσει συµπεριφορές ή σκέψεις που αρχικά οδήγησαν στην διαταραγµένη διατροφή του ατόµου

Η θεραπευτική αγωγή μπορεί να περιλαμβάνει:

  • Ψυχολογικές θεραπείες και ψυχική υποστήριξη: Επιτυγχάνεται με δύο τρόπους: α) Ατομική θεραπεία: Η γνωστική συμπεριφορική θεραπεία, βοηθάει το άτομο να αλλάξει τις σκέψεις, τα συναισθήματα και τις συμπεριφορές που σχετίζονται με το διαταραγμένο τρόπο διατροφής, διδάσκει το άτομο τρόπους για να αλλάξει τη στάση του σε θέματα διατροφής, να αυξήσει το σωματικό βάρος και να αποθεραπευτεί. Γίνεται διατροφική επιμόρφωση και εκπαίδευση ώστε το άτομο να επανεκπαιδευθεί στο να αποκτήσει υγιείς διατροφικές συνήθειες. β) Ομαδική θεραπεία: βοηθάει το άτομο που πάσχει από νευρική ανορεξία να μοιράζεται με τους υπόλοιπους ανθρώπους που αντιμετωπίζουν την ίδια κατάσταση, κοινά συναισθήματα, φοβίες, επιτυχίες και αποτυχίες
  • Μπορεί να χρειασθεί νοσηλεία για τα άτομα που πάσχουν από σοβαρό υποσιτισμό λόγω της έλλειψης τροφής.
  • Φαρμακευτική αγωγή: ο γιατρός μπορεί να συστήσει αντικαταθλιπτικά για τη μείωση των αισθημάτων της κατάθλιψης και του άγχους.
  • Υποστήριξη από την οικογένεια και τους φίλους των ατόμων: που πάσχουν από ψυχογενής ανορεξία παίζουν καθοριστικό ρόλο στην αντιμετώπιση της ασθένειας. Τα άτομα με νευρική ανορεξία, συχνά μπορεί να αισθάνονται σύγχυση και ψυχική ένταση. Έτσι, με την κατάλληλη υποστήριξη, επιμόρφωση και την καλύτερη κατανόηση των διατροφικών διαταραχών από τους οικείους του ασθενή, μπορούν αποτελέσουν ένα σημαντικό μέρος της θεραπευτικής αγωγής.
  • Συμβολή διαιτολόγου. Η αξιολόγηση του διαιτολόγου είναι απαραίτητη για την εικόνα του ανορεξικού ατόμου. Ο διαιτολόγος είναι εκείνος που θα προσαρμόσει ένα εξατομικευμένο διατροφικό πλάνο, αναλόγως τις ανάγκες του κάθε ατόμου.

Όπως όλες οι διατροφικές διαταραχές, έτσι και και η ψυχογενής ανορεξία με την έγκαιρη διάγνωση και θεραπεία μπορεί να αντιμετωπιστεί. Όσο πιο νωρίς το άτομο αναζητήσει θεραπεία, τόσο το δυνατό συντομότερο, θα εξαλειφτεί το πρόβλημα, θα βελτιώσει την έκβαση της ανάρρωσης και το άτομο δεν θα έχει σοβαρές σωματικές και ψυχολογικές επιπτώσεις.

Ισχύς και "παιχνίδια ελέγχου" στις σχέσεις

 

Η λειτουργία της δύναμης μέσα σε μία σχέση μπορεί να έχει κάποια οργανική βάση, στα πλαίσια της άνισης κατανομής και του ελέγχου των σωματικών τρόπων δράσης (βλ. γονιός- παιδί) ή μπορεί να έχει μία ιδεολογική βάση, να στηρίζεται δηλαδή στον έλεγχο των θέσεων και των πεποιθήσεων. Θεωρούμε ότι οι σχέσεις, ακόμα και οι πολύ οικείες, μπορεί να χαρακτηρίζονται από ανισότητες ως προς τη δύναμη. Αυτό γίνεται απόλυτα εμφανές σε μία σχέση εργοδότη και εργαζομένου, όπου η φύση της ίδια της σχέσης έχει συμβατική διάσταση και τα όρια είναι καθορισμένα με σαφήνεια, ενώ υπάρχουν και σχέσεις όπου τα όρια δεν είναι τόσο σαφή και η δύναμη εισέρχεται στη σχέση με τρόπο συγκεχυμένο. Συχνά, ασάφεια στη δύναμη συναντάμε στις συντροφικές μας σχέσεις.
Οι διαφορές στη δύναμη επηρεάζουν σημαντικά τον τρόπο που βιώνονται οι προσωπικές μας σχέσεις. Οι συγκρούσεις συμφερόντων μέσα στις στενές σχέσεις αντικατοπτρίζουν την εσωτερική δυναμική της σχέσης, στο πλαίσιο του ότι ανισότητες στην ισχύ μεταξύ των συντρόφων επιδρούν στη σχέση και στη δυνατότητά τους να διαπραγματεύονται αποτελεσματικά τις ανάγκες τους. Η θεωρία των συστημάτων έχει εστιάσει στον τρόπο με τον οποία σε ένα ζευγάρι, οι σύντροφοι μπορεί να αποδίδουν μαζί το ίδιο νόημα στη σχέση τους, χωρίς να σημαίνει ότι και οι δύο συμφωνούν σε όλα, αλλά ότι συμφωνούν στα ζητήματα που είναι σημαντικά, και στο συνδυασμό των παραγόντων οι οποίοι στο σύνολό τους, οικοδομούν τελικά τη σχέση.
Πολύ συχνά ο έλεγχος στις συντροφικές σχέσεις έρχεται μεταμφιεσμένος:


1. Μία γυναίκα που συνεχώς στερεί από το σύζυγό της την ερωτική επαφή ή οποιαδήποτε μορφή φροντίδας του ασκεί έλεγχο αφήνοντάς τον ανικανοποίητο.
2. Έλεγχος είναι οι συναισθηματικοί εκβιασμοί και οι απειλές.
3. Ο άνδρας συχνά επιλέγει να αποκτήσει ισχύ στη σχέση με το να αποσύρει την παρουσία του ή με το να μένει αμέτοχος μπροστά σε μία κατάσταση, προκαλώντας έτσι το θυμό της συζύγου του.
4. Άλλη μορφή ελέγχου είναι η κριτική και η απόρριψη.
5. Έλεγχο ασκεί και ο/η σύντροφος με το να επιλέγει να μένει κλεισμένος/η στον εαυτό του/της, οπότε και στερεί από το άλλο μέλος της σχέσης μία ουσιαστική και ανοιχτή επικοινωνία.
6. Συχνό βίωμα στην ψυχοθεραπευτική πρακτική είναι η άσκηση εξουσίας και ελέγχου μέσω ενός συμπτώματος. Η καταθλιπτική σύζυγος «ελέγχει» τον επί χρόνια αδιάφορο σύζυγό της μέσω της κατάθλιψης, με το να ζητάει φροντίδα και προσοχή εν όψει της ασθένειας της. 'Η η εμφάνιση ψυχοσωματικών συμπτωμάτων στο ένα μέλος του ζευγαριού κινεί την ανησυχία στο άλλο μέλος. Είναι κ αυτό μορφή ελέγχου.
7. Εκείνος που διαχειρίζεται τα οικονομικά διατηρεί τον έλεγχο.
8. Διαχείριση εξουσίας έχει εκείνος που παίρνει τις περισσότερες αποφάσεις όπως κι εκείνος που έχει τη μεγαλύτερη κοινωνική αναγνώριση.


Ο κατάλογος θα μπορούσε να συνεχιστεί για πολύ ακόμη. Αν σταθούμε λίγο στην καθημερινότητά μας θα βρούμε πολλά παραδείγματα όπου η άσκηση του ελέγχου ασκείται σε μας ή ασκείται από εμάς. Αν κάτι αξίζει να αναρωτηθεί ο καθένας για τον εαυτό του είναι το εξής: Με ποιον τρόπο διαχειρίζομαι τη δύναμη μου μέσα στη σχέση και τι μπορεί αυτό να σημαίνει για το πώς νιώθω; Συνήθως εκείνος που σε μόνιμη βάση ασκεί εξουσία ή που υποτάσσεται είναι εκείνος που δε νιώθει ασφάλεια στη σχέση. Οι σύντροφοι που διαμορφώνουν μία ισότιμη σχέση, νιώθουν καλά με τον εαυτό τους και επιτρέπουν στη δυναμική της σχέσης να εναλλάσσεται για να προκύπτει έτσι μία λειτουργική ισορροπία.

Κονιδάκη Ελπίδα - Ψυχολόγος
InterNus- Κέντρο Συμβ/κής & Ψυχ/πείας

 
 

Ξεκινώντας το Δημοτικό Σχολείο Πώς να βοηθήσετε το παιδί σας να πετύχει

Ο καλύτερος τρόπος για να βοηθήσετε το παιδί σας να πετύχει στο σχολείο, είναι να το βοηθήσετε να οικοδομήσει τη χαρά της μάθησης και το να αντλεί ευχαρίστηση και δύναμη από τις ικανότητές του.

Από τη Βιολέττα-Ειρήνη Κουτσομπού, MBPsS, (BA, MA, Dip.CounsPsy, MSc), Ψυχοθεραπεύτρια -Σύμβουλο -Καθηγήτρια Αγγλικής Φιλολογίας

Εάν το παιδί σας ξεκινά το δημοτικό σχολείο, θα νιώθετε φυσικά κάποια ανησυχία. Αγαπάτε το παιδί σας περισσότερο από οτιδήποτε άλλο στον κόσμο και θέλετε να πετύχει σ’ αυτό το νέο κύκλο που ανοίγει.

Αν αυτό είναι το πρώτο σας παιδί, μπορεί να είστε ακόμα πιο ανήσυχος/η.  Ποτέ δεν μεγαλώσατε ένα παιδί πριν, και δεν είστε σίγουροι για το πώς μπορείτε να χειριστείτε τις εργασίες ή τα τεστ, ή τι πρέπει να κάνετε για να βεβαιωθείτε ότι το παιδί σας είναι ευχαριστημένο και τα πηγαίνει καλά.

Ο καλύτερος τρόπος για να βοηθήσετε το παιδί σας να πετύχει στο σχολείο, είναι να το βοηθήσετε να οικοδομήσει τη χαρά της μάθησης και το να αντλεί ευχαρίστηση και δύναμη από τις ικανότητές του. Το σχολείο θα πρέπει να γίνει ένας τόπος που να ενισχύει την αυτοεκτίμησή του. Πρέπει να μάθει ότι είστε σταθερά εκεί ότι κι αν συμβεί, ότι το αγαπάτε άνευ όρων και ότι θα το βοηθήσετε, αν υπάρξει κάποιο πρόβλημα. Η προσέγγιση αυτή θα το βοηθήσει να απολαύσει την διαδικασία της μάθησης και να αισθάνεται αυτοπεποίθηση. Παρακάτω δίνουμε μερικές ιδέες για το πώς μπορείτε να πετύχετε αυτούς τους σημαντικούς στόχους.

Επίδειξτε μια θετική στάση απέναντι στο σχολείο. Αν δείξετε ενθουσιασμό για την εκμάθηση ανάγνωσης, γραφής, μαθηματικών, το παιδί θα δείξει κι εκείνο ενδιαφέρον. Αντίθετα, αν μεταφέρετε το άγχος σας, ίσως φοβηθεί.

Ενδιαφερθείτε με ενθουσιασμό για όλα τα νέα πράγματα που μαθαίνει, για τις νές εμπειρίες με το να συζητάτε μαζί του, ακούγοντάς το αλλά και με το να συμμετέχετε με τη βοήθειά σας στα σχολικά μαθήματα ή με το να πάτε σε κάποιο αρχαιολογικό χώρο, βιβλιοθήκη ή σε μουσεία για να πάρετε περισσότερες πληροφορίες σχετικά με ένα θέμα ή ακόμα και για του αυξήσετε το ενδιαφέρον για τη μάθηση.

Βοηθήστε το να δημιουργήσει ένα χώρο μελέτης και μια ρουτίνα για το σπίτι. Μερικοί γονείς λένε στο παιδί τους να κάνουν τα μαθηματά τους αμέσως μετά το σχολείο και στη συνέχεια να παίξουν με τους φίλους τους. Αν κρατηθεί μια ρουτίνα, θα μειώθουν οι διαφωνίες σχετικά με τις σχολικές εργασίες. Θέστε ένα όριο στο πόση τηλεόραση και πόση χρήση ηλεκτρονικών μπορούν να κάνουν. Μερικοί γονείς δεν επιτρέπουν την τηλεόραση ή το iPad κατά τη διάρκεια της εβδομάδας. Όσον αφορά το Σαββατοκύριακο θα πρέπει να έχουν έναν σταθερό κανόνα ότι το παιδί πρέπει πρώτα να ολοκληρωσει τις σχολικές εργασίες, πριν βγείτε έξω για μια βόλτα.

Αποφύγετε να πιέζετε το παιδί σας. Αν πείτε στο παιδί σας, «Τι; Γιατί δεν το καταλαβαίνεις;  Τι συνέβη και δεν πήρες άριστα; Αφού τα είχαμε κάνει, τα είχαμε διαβάσει», το παιδί σας θα αισθάνεται ότι πρέπει να είναι τέλειο. Μπορεί ακόμα να σκεφτεί ότι δεν έχει σημασία όσο καλά κι αν τα κάνει, ποτέ δεν θα μετρήσει αρκετά. Μερικά παιδιά μπορεί ακόμη και να εγκαταλείψουν την προσπάθεια. Είναι καλύτερο να ενθαρρύνετε το παιδί σας να αναλάβει τη φροντίδα των ευθυνών του στο σχολείο, και να κάνει το καλύτερο που μπορεί.

Επαινέστε το παιδί σας για τα επιτεύγματά του, και θα αισθάνεται αυτοπεποίθηση, κίνητρο, και θα έχετε επιτύχει περισσότερα.

Αποφύγετε την αντίδραση με αρνητικό τρόπο αν παίρνει μια κακή βαθμολογία. Αν βρείτε ένα έγγραφο με αρνητικό σχόλιο από την δασκάλα/ο στο τετράδιό του, σκεφτείτε ότι θα μπορούσαν να υπάρχουν πολλές εξηγήσεις γι’ αυτό, και σκεφτείτε ότι μπορείτε να τον βοηθήσετε να τα κάνει καλύτερα την επόμενη φορά. Ρωτήστε το παιδί σας τι σκέφτεται, τι συνέβη, και να είστε έτοιμοι να βοηθήσετε. Μπορείτε να ρωτήσετε, «Πιστεέυεις ότι έχεις διαβάσει αρκετά; Θα θελες να σε βοηθήσω;»

Πάντα να στηρίζετε το παιδί σας όταν υπάρχει πρόβλημα. Αν έρχεται στο σπίτι αναστατωμένο επειδή ο δάσκαλος του φώναξε, προτιμείστε να  πείτε, «είμαι σίγουρη/ος ότι δεν αισθάνεσαι καλά που σου φώναξε/μάλωσε ο δάσκαλος. Έλα να  καταλάβουμε τι συνέβη και να δούμε τι μπορούμε να κάνουμε για να το διορθώσουμε.» Αποφύγετε να συμφωνήσετε αμέσως με το δάσκαλο.

Η αυτο-ανάλυση είναι ζωτικής σημασίας. Εάν εξετάσετε τα δικά σας συναισθήματα για το σχολείο, θα είστε σε θέση να παρακολουθείσετε τις αντιδράσεις σας πιο αποτελεσματικά. Για παράδειγμα, αν οι γονείς σας σας τιμώρησαν για κάποια αποτυχία που είχατε, πάτε ένα βήμα πίσω και σκεφτείτε πώς αισθανθήκατε. Τι ήθελαν οι γονείς σας να κάνετε; Πιθανόν να θέλατε την υποστήριξη και τη βοήθειά τους. Στη συνέχεια, αν το παιδί σας αποτύχει, ανακαλέστε και προσπαθήστε να επιλέξετε ένα πιο θετικό τρόπο για να απαντήσετε.

Παρέχετε αισιοδοξία. Διαβεβαιώστε το ότι κάθε παιδί έχει πρόβλημα στο σχολείο κατά καιρούς. Μεταφέρετε στο παιδί σας ότι πιστεύετε ότι όλα μπορεί να πάνε καλύτερα.

Είναι πολύ σημαντικό να μεταφέρετε τα ακόλουθα μηνύματα στο παιδί σας: Δεν χρειάζεται να είναι τέλειο, αλλά είναι σημαντικό να δουλέψει σκληρά στο σχολείο. Αν έχει κάποιο πρόβλημα ότι μπορεί να έρθει σε εσάς. Ότι θα προσπαθήσετε πάντα να βοηθήσετε. Ότι πιστεύετε στο παιδί σας και ότι έχει την άνευ όρων αγάπη σας. Ρυθμίζοντας αυτή τη βασική προσέγγιση, θα διαπιστώσετε ότι το παιδί σας θα απολαμβάνει το σχολείο και θα πετύχει.

Προτεινόμενη βιβλιογραφία:

Giblin, L. (1999). Πως να αντιμετωπίζετε τους ανθρώπους με αυτοπεποίθηση και δυναμισμό. Αθήνα: Κλειδάριθμος.

Prais, A., Parry, H. Πως θα ενισχύσετε την αυτοπεποίθηση του παιδιού σας. Αθήνα: Δωρικός.

Ramsay, R. (2004). Τονώστε την αυτοπεποίθηση του παιδιού σας. Αθήνα: Κριτική.

Schiller, P., Philips, P. (2003). Δραστηριότητες για την υποστήριξη των πολλαπλών τύπων νοημοσύνης στο νηπειαγωγείο. Αθήνα: Σαββάλας.



Πηγή: 
http://psychografimata.com/26438/xekinontas-to-dimotiko-scholio/